Kế Toán Giỏi Không Phải Là Người Không Sai, Mà Là Người Biết Thế Nào Là Đúng

Bạn có biết vì sao càng làm Kế toán lâu năm, người ta lại càng cẩn trọng với từng con số nhỏ không?

Không phải vì họ không đủ thông minh để nghĩ ra những “lối đi tắt”. Cũng không hẳn vì họ sợ sai hay không dám đối mặt với rủi ro. Chỉ là, sau một thời gian đủ dài đọc – hiểu – và chứng kiến những hậu quả thật sự xảy ra ngoài đời, họ bắt đầu hiểu: để “lách” được một điều gì, thì trước hết phải hiểu tường tận nó đang nói gì.

Một điều khoản trong luật không phải viết ra chỉ để đọc cho vui. Nó chứa đựng cả một logic của nhà lập pháp, của thực tế, của ràng buộc giữa cái đúng và cái sai. Người làm Kế toán trẻ thường nghĩ chỉ cần học vài mánh, nghe vài câu truyền miệng là có thể “đi đường tắt”. Nhưng người làm Kế toán từng trải thì biết, không có con đường tắt nào thật sự an toàn nếu ta không hiểu rõ con đường chính.

Làm sai một cách mù quáng là liều lĩnh. Làm sai mà không hiểu mình đang sai chỗ nào thì đó không còn là dũng cảm, mà là thiếu trách nhiệm.

Bài viết này không cổ súy cho việc trốn thuế. Không cổ súy cho việc làm sai. Và tuyệt đối không khuyến khích bạn lách luật để vụ lợi. Tôi chỉ muốn nói một điều: nếu bạn chưa hiểu đúng bản chất một vấn đề, thì bạn không đủ tư cách để “muốn làm sai”. Vì bạn không đang tính toán. Bạn đang mù quáng.

Thực tế, pháp luật không phải thứ gì đó quá xa xôi hay cứng nhắc như nhiều người vẫn nghĩ. Nó là một hệ thống được xây dựng từ logic, từ thực tế đời sống, từ những bài học sai lầm đã từng xảy ra. Mỗi câu, mỗi chữ trong một văn bản pháp luật đều có lý do để tồn tại. Đọc không kỹ thì thấy nó vô lý. Nhưng đọc kỹ rồi, hiểu bối cảnh rồi, bạn sẽ thấy phần lớn những điều luật tồn tại là để bảo vệ người làm đúng – chứ không phải để làm khó người làm sai.

Trong nghề Kế toán, không thiếu người giỏi số, giỏi phần mềm, giỏi báo cáo. Nhưng người được tin tưởng lâu dài lại là người giỏi chịu trách nhiệm. Và để có thể chịu trách nhiệm, bạn phải hiểu điều bạn đang làm – đang đi – đang ký tên vào – có đúng hay không.

Tôi đã từng nghe một người sếp nói với nhân viên Kế toán của mình rằng: “Anh không cần em phải luôn làm đúng, nhưng anh cần em biết thế nào là đúng trước đã.”

Vì chỉ khi hiểu đúng rồi, bạn mới có quyền lựa chọn – và cũng mới hiểu được hậu quả của từng lựa chọn đó.